AMSTERDAM- Elf jaar geleden begon Rik Berghout als ondernemer met HR-adviesbureau Panthion. Daar zag hij steeds hetzelfde patroon: medewerkers die uitvielen, terwijl de echte oorzaak vaak veel eerder lag. Om dat te doorbreken richtte hij ViaMensa op, als bureau voor preventie en re-integratie.”
Verslaggever Ondernemen en mkb
„Wij zaten aan de voorkant en bij langdurig verzuim. Daar zagen we wat er écht speelde: stress, financiële problemen, mensen die niet op hun plek zitten.” Zijn rake raad komt daar direct uit voort: „Wacht niet tot iemand ziek is. Wie pas in actie komt bij verzuim, loopt achter de feiten aan.”
Berghout probeerde die aanpak onder te brengen bij bestaande arbodiensten, maar liep tegen een muur. „Als je verzuim voorkomt, raakt dat hun verdienmodel dat is ingericht op verzuimbegeleiding.” Hij nam een rigoureus besluit. Sinds vorig jaar is ViaMensa zelf een arbodienst. „Als je het systeem wilt veranderen, moet je het zelf doen.”Celine (31) kreeg een burn-out: ’Alles ging me voor de wind, maar deze signalen zag ik over het hoofd’
Uitval
Volgens Berghout hebben circa 1,5 miljoen Nederlanders, 20 procent van de beroepsbevolking, klachten die tot uitval kunnen leiden. „Maar pas bij ziekmelding gebeurt er iets, terwijl de signalen vaak al eerder zichtbaar zijn.”Experts zien genoeg ruimte voor onvermijdelijke ingrepen in onze explosief gestegen zorgkosten: ’Hier zit het probleem’
Zijn aanpak draait het klassieke model om. „De meeste arbodiensten beginnen in maand plus twee, als iemand al ziek is. Wij beginnen in maand min twee. Binnen 48 uur bij de juiste specialist. Niet automatisch de bedrijfsarts, maar iemand die echt bij het probleem past.” Want die bedrijfsarts wordt volgens hem vaak verkeerd ingezet. „Die zegt zelf ook: had ik maar weer iemand met een ouderwetse meniscus. Bijna alles is mentale problematiek.”
Hij ziet te vaak dat bedrijven verzuim verkeerd benaderen. „Het is geen HR-thema, maar een bedrijfseconomisch vraagstuk. Elke euro die je in preventie stopt, levert gemiddeld 2,75 euro op.”Burn-out voorkomen? Herken deze signalen voor het te laat is: ’Nooit plotseling, al voelt dat soms wel zo’
Sleutelrol
Leidinggevenden spelen volgens Berghout een sleutelrol. Zij weten vaak wat er speelt, maar durven het gesprek niet aan te gaan. „Er is zoveel wet- en regelgeving dat ze bang zijn om iets verkeerds te vragen. Dus verwijzen ze maar door naar de bedrijfsarts.” Volgens hem is dat niet nodig. „Je hoeft helemaal niet meteen privévragen te stellen. Het begint met oprechte interesse: hoe gaat het, wat heb je nodig om je werk goed te doen?”
Dit is een verhaal uit de rubriek ’Rake Raad’, waarin ondernemers hun best gegeven advies delen. Ook een goed advies dat je wilt delen? Mail je verhaal met naam en telefoonnummer naar: ondernemen@dft.nl.

